– Istotą podejmowania decyzji na moim szczeblu zarządzania jest przede wszystkim odpowiedzialność za ich pozytywny wpływ dla rozwoju regionalnego nie tylko za kolejne kilka, ale za kilkanaście lub nawet kilkadziesiąt lat.
Podejmowanie decyzji na szczeblu samorządowym to nieustanny proces konsultacji, szukania konsensusu, przekonywania do swoich racji i słuchania innych. Mam tutaj na myśli głównie radnych województwa, którzy z racji swoich kompetencji decydują, czy i w jakim stopniu strategiczne inicjatywy Zarządu będą wprowadzane w życie. Satysfakcjonująca jest także społeczna akceptacja wokół celów realizowanych działań.
Z tych względów do takich działań zaliczam utworzenie niespełna dwa miesiące temu spółki Koleje Śląskie ze 100 proc. udziałem Województwa oraz zakup ośmiu nowoczesnych składów kolejowych typu Elf. To działanie wpisuje się w istotny sposób w wieloletnie plany utworzenia wraz z samorządami lokalnymi sieci nowoczesnej komunikacji pasażerskiej w regionie. Priorytetem pracy Zarządu jest także modernizacja WPKiW. Najwyższa pora, by przyciągał nie tylko okolicznych mieszkańców, ale swoimi urokami i atrakcjami kusił turystów z innych części Polski. Pozytywne emocje mieszkańców budzi modernizacja Stadionu Śląskiego. Ta wielka inwestycja zostanie zakończona w lipcu przyszłego roku.

– Satysfakcję daje także sprawne wykorzystanie przez Województwo funduszy unijnych. Dla samorządów oraz przedsiębiorstw oznacza to możliwość sprawnej realizacji swoich projektów rozwojowych i inwestycyjnych. Ma to duże znaczenie dla stabilności gospodarki województwa w sytuacji rozchwiania rynków europejskich po ubiegłorocznym kryzysie gospodarczym.
Dużą wagę Zarząd przywiązuje do zmian w służbie zdrowia. To inicjowanie przekształceń placówek wojewódzkich oraz zmniejszenie nadmiernych kosztów ich funkcjonowania, tak aby stały się konkurencyjne na rynku usług medycznych i – co najważniejsze – oferowały wyższy poziom świadczeń zdrowotnych dla pacjentów. W październiku ubiegłego roku Sejmik Województwa Śląskiego w ramach programu przekształceń podjął uchwałę o połączeniu szpitali wojewódzkich w Częstochowie, a także przychodni w Katowicach. To początek długofalowych zmian dla dobra pacjentów.

– Tegoroczny budżet jest trudny. Jego pozytywną stroną jest utrzymanie dynamiki inwestycji wieloletnich. Z kolei wyzwaniem jest zmniejszenie budżetu na działalność bieżącą. Oznacza to, że Urząd Marszałkowski i jego instytucje będą musiały gospodarniej wydawać pieniądze i szukać niezbędnych oszczędności, tak aby wszyscy korzystający z instytucji kulturalnych, edukacyjnych oraz przede wszystkim zakładów opieki zdrowotnych nie odczuli znacząco skutków zaciskania pasa. Realizujemy jednak inwestycje i działania priorytetowe, które będą służyć wszystkim mieszkańcom województwa. Należą do nich: zadaszenie Stadionu Śląskiego, budowa gmachu Muzeum Śląskiego, modernizacja lotniska Katowice w Pyrzowicach, a także rozwój WPKiW w Chorzowie. W tym roku powołaliśmy spółkę Koleje Śląskie. Jej wprowadzenie na rynek będzie przełamaniem dotychczasowego modelu rynku kolejowego w regionie.

– Realizacja każdego z priorytetów rozwoju województwa wymaga myślenia perspektywicznego. Dotyczy to szczególnie tych działań, które są szczególnie podatne na zmiany i wyzwania rozwojowe. Rozwój komunikacji pasażerskiej jest tego najlepszym przykładem. Pod koniec ubiegłego roku Województwo Śląskie podpisało z bydgoską PESĄ umowę na zakup nowoczesnych pociągów na łączną kwotę 187 mln zł. Na ten zakup pozyskaliśmy 108,8 mln zł z funduszy unijnych. Dzięki temu stać nas na pociągi na europejskim poziomie. Mówiąc o taborze, chciałbym przypomnieć, że od 2008 roku w województwie kursują cztery nowoczesne pociągi typu Flirt. Konsekwentnie zmierzamy zatem w stronę modernizacji taboru kolejowego.
Można to uznać za czynnik, który w przyszłości będzie stanowił o integracji poszczególnych rodzajów transportu zbiorowego, niezależnie od obecnych problemów przewoźników. Mam także nadzieję, że mieszkańców województwa do większego stopnia korzystania z transportu publicznego zachęci także wspólny bilet na pociąg, autobus i tramwaj, który obowiązuje od 1 czerwca br. Jest to pierwszy krok do integracji komunikacji pasażerskiej w regionie.

– Województwo Śląskie z wykorzystywaniem unijnego wsparcia radzi sobie coraz lepiej. To cieszy, biorąc pod uwagę ogromne zainteresowanie funduszami UE w naszym regionie. Z najnowszych danych wynika, że spośród 6250 wniosków złożonych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego przez potencjalnych beneficjentów do dofinansowania w pierwszej kolejności wybrano niemal 1/3 z nich. A przecież większość pozostałych projektów znajduje się na listach rezerwowych! Podpisano już ponad 1500 umów o wartości wnioskowanego dofinansowania na kwotę ponad 2,4 mld zł. Kolejne 158 umów, których wartość wynosi około 1 mld zł, jest w trakcie podpisywania. Najpoważniejsza pula środków jest przeznaczona na transport – 426 mln euro, badania i rozwój technologiczny – 296,2 mln, zrównoważony rozwój miast – 312,8 mln euro oraz środowisko – 180 mln euro.
Mówiąc o finansach, należy zwrócić szczególną uwagę na bezpośrednią współpracę z beneficjentami, którzy na wszystkich etapach realizacji projektu, od uzyskania informacji po rozliczenie wniosku,
Mogą liczyć na profesjonalną pomoc ze strony Urzędu Marszałkowskiego. Równocześnie liczymy na odbiorców unijnej pomocy, którzy sprawnie realizując projekty, gwarantują wydatkowanie pieniędzy z UE w naszym regionie. Świadectwem skutecznej kooperacji Województwa Śląskiego z samorządami jest również realizacja projektów składanych w procedurze pozakonkursowej. Na ten cel przeznaczyliśmy bezprecedensową w skali kraju ilość środków (45 proc. alokacji). Stanowiło dla nas duże wyzwanie, ale było warto. W zakończonym w 2009 r. naborze zarówno w ramach Programów Rozwoju Subregionów, jak i Projektów Kluczowych złożono projekty na 80 proc. zaplanowanych tu środków. Warto również wspomnieć, że w 2009 r. osiągnęliśmy cel certyfikacji wydatków z RPO WSL na poziomie 131 proc. To oznacza, że wydaliśmy więcej pieniędzy niż wynikało z pierwotnych założeń.
Mimo, że za nami już 54 konkursy, przewiduje się, że ogłosimy jeszcze 20. Obecnie czekamy m.in. na uregulowania, które pozwolą na uruchomienie środków na projekty w dziedzinie rewitalizacji.
W Programie Operacyjnym Kapitał Ludzki na nasze województwo zapisano 738 mln euro. W tej kwocie największa pula przypada na rozwój mikro, małej i średniej przedsiębiorczości. Dla tego sektora przewidziano ok. 548 mln zł. W tej kwocie ok. 367,2 mln zł przeznaczone jest na wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw. Na wsparcie procesów adaptacyjnych i modernizacyjnych w regionie zapisano 129,3 mln zł, a na rozwój współpracy sektora nauki i przedsiębiorstw – 51,7 mln zł.
Na podstawie statystyk Ministerstwa Rozwoju Regionalnego nasze Województwo zajmuje wśród 16 regionów pozycję lidera pod względem wartości zakontraktowanych środków POKL oraz drugie miejsce pod względem liczby podpisanych umów oraz wartości zatwierdzonych wniosków o płatność. Do początku maja br. zawarto łącznie 1460 umów w ramach 64 ogłoszonych konkursów o dofinansowanie projektów ze środków EFS.

– Jestem zwolennikiem konstruktywnych, opartych na zasadach wzajemności i realnego partnerstwa kontaktów i współpracy z innymi podmiotami na szczeblu regionalnym. Jak Państwo wiedzą, nasze Województwo – od swych początków, tj. od wejścia w życie reformy samorządowej – aktywnie uczestniczy we współpracy z wybranymi regionami innych krajów.
Do realizacji przyjęto kontynuację umów międzynarodowych w układzie regionalnym, a tym samym wcześniejsze zobowiązania w tej dziedzinie byłych województw katowickiego, bielskiego i częstochowskiego. Niezależnie, z własnej inicjatywy podjęto współpracę wielopłaszczyznową z wybranymi regionami, zawierając kolejne porozumienia o współpracy bilateralnej. Aktualnie Województwo Śląskie ma podpisanych 15 umów z 15 regionami z 12 krajów.
Obecnie priorytetowe cele współpracy zagranicznej to m.in. wszechstronny rozwój województwa, pozyskiwanie wiedzy i doświadczeń w zarządzaniu regionem z tych regionów UE, które cechują się podobną strukturą gospodarki oraz podobnym potencjałem ludnościowym, a także promocja regionu.
Realizacji innych celów takich, jak: wspieranie środowisk polonijnych poza granicami kraju oraz wspieranie kontaktów międzynarodowych na poziomie samorządów regionalnych i lokalnych, służy od paru lat instrument w postaci konkursów na zadania publiczne, dzięki którym najlepsze projekty jednostek samorządu terytorialnego, względnie organizacji pożytku publicznego w tym obszarze zyskują dofinansowanie.
W tym roku odbędzie się w naszych regionach partnerskich lub z ich udziałem szereg wydarzeń, które pokazują różnorodność tej współpracy, jak i pewną specyfikę i odrębność tematów w przypadku konkretnych partnerów regionalnych. Należy zaznaczyć, że rok 2010 wyróżnia się wielością imprez w Landzie Północnej Nadrenii–Westfalii w związku z organizowaną w tym regionie pierwszą zagraniczną kampanią promującą nasz region. Śląskie otwiera się również na nowe regiony. Przykładem takiego otwarcia jest obecność Województwa na Światowej Wystawie EXPO w Szanghaju. Zainteresowanie obustronną współpracą Chińczyków, zwłaszcza z górniczej prowincji Shaanxi, jak i Liaoning zaowocuje wkrótce kontaktami z naszymi firmami i wymianą kulturalną.

– Województwo śląskie już od 2007 r. konsekwentnie wdraża strategie promocji w zakresie atrakcyjności turystycznej oraz inwestycyjnej. W obu dokumentach marka „Śląskie” oparta jest na tzw. kluczowym przesłaniu „Śląskie. Pozytywna Energia”. Energia może tu być rozumiana dosłownie, jako źródło światła, ciepła i bezpieczeństwa, ale także metaforycznie: jako wartość cechująca mieszkańców regionu, wypływająca z jego tradycji, różnorodności, kreatywności, dynamiki, efektywności i optymizmu.
„Pasjonauci polecają” to już kolejna z kampanii promujących Śląskie jako region pełen niesamowitych atrakcji turystycznych. Jej bohaterami są tym razem „Pasjonauci”, którzy dzięki swoim pasjom wznoszą się ponad przeciętność, a dzieląc się nimi z innymi, emanują pozytywną energią. Ich losy i historie budują wizerunek regionu aktywnych i ciekawych ludzi, otwartego dla każdego, kto szuka niezwykłych miejsc i niesamowitych przeżyć. To najlepsza zachęta do spędzenia wolnego czasu w Śląskiem i wyjątkowy atut w budowie pozytywnego wizerunku województwa.
Generalnie promocję traktujemy jako jedno z ważniejszych narzędzi służących wzrostowi gospodarczemu regionu. Turystyka to część gospodarki, która tworzy nowe miejsca pracy, alternatywne do miejsc utraconych w tradycyjnych gałęziach przemysłu. Przykładowo – w 2009 r. turyści krajowi podróżujący po województwie śląskim wydatkowali w nim – wg badań, którymi dysponujemy – kwotę ponad 2,5 mld zł.
Także naszym biznesowym celem jest zwiększenie przychodów Województwa Śląskiego z turystyki, z kolei celem marketingowym jest zwiększenie liczby turystów odwiedzających nasz region, a komunikacyjnym – zmiana jego wizerunku.

– Podczas mojej kadencji obserwuję media i współpracuję z nimi. To dla mnie partner, który jest nie tylko uważnym recenzentem działań władzy publicznej, ale aktywnie buduje nowoczesne społeczeństwo obywatelskie. Nie podzielam tezy o słabości prasy, radia, telewizji czy Internetu w prezentowaniu naszego regionu. Informacji, komentarzy czy polemik występuje wręcz bardzo dużo. Media nie działają w społecznej próżni, odbiorcy domagają się takich informacji. We współpracy np. z regionalną Gazetą Wyborczą, Dziennikiem Zachodnim, TVP Katowice czy TV Silesia realizujemy wspólne projekty mające na celu edukację dotyczącą idei funkcjonowania samorządu województwa. Są to projekty, które na taką skalę nie były realizowane przez moich poprzedników.
Ciężar pytania moim zdaniem powinien dotyczyć bogactwa i zróżnicowania rynku oraz wyrazistości mediów. Nie chodzi tutaj o wielkie tytuły, ale także o bogactwo życia medialnego w społecznościach lokalnych. Jest smutnym zjawiskiem w wielu miastach, także tych dużych, że rynek medialny to wielkie tytuły i zaledwie jedna gazetka, najczęściej urzędowa, o ograniczonym nakładzie. Na szczęście przeciwwagą staje się dziennikarstwo obywatelskie w Internecie, a ono w swej istocie tkwi korzeniami w społecznościach lokalnych i grupach środowiskowych.
Oczywiście, w polityce informacyjnej kierujemy się zasadą przejrzystości, wychodząc do opinii publicznej z informacjami na naszej stronie www.silesia–region.pl. Sama praca z mediami to wypracowane przez lata standardy. Ważniejszy od tych utartych mechanizmów jest jednak indywidualny styl każdego z gospodarzy województw. W swojej pracy i całego zarządu kładę nacisk na otwartość w publicznym – za pośrednictwem mediów – uzasadnianiu podejmowanych decyzji.

Rozmawiał Janusz Pilszak

Bogusław Śmigielski – ur. 22.VI.1958 w Mysłowicach. 12 stycznia 2008 r. wybrany marszałkiem województwa śląskiego. Absolwent Wydziału Lekarskiego Śląskiej Akademii Medycznej w Katowicach – z zawodu lekarz laryngolog; pracował w Szpitalu Miejskim w Jaworznie dochodząc do stanowiska zastępcy ordynatora, pełnił funkcję wiceprezesa NZOZ Zespół Lecznictwa Otwartego w Jaworznie. Członek Zarządu Regionu Związków Zawodowych Lekarzy (1992–1996) oraz przewodniczący Związku w Jaworznie. Radny miasta Jaworzna (1998–2002 – lista RS AWS; 2002–2003 r. – lista „Jaworzno Moje Miasto”). Radny Sejmiku Województwa Śląskiego III kadencji.